Analiza potencjalnych czynników ryzyka syndromu wypalenia zawodowego u fizjoterapeutów / The Analysis of Potential Risks Factors for Professional Burnout Syndrome in Physiotherapists

Ewa Puszczałowska-Lizis, Monika Niebieszczańska, Sławomir Jandziś, Marek Kiljański

FP 2015; 15(2); 68-80

Streszczenie
Cel pracy. Wypalenie zawodowe, określane jako psychiczne i emocjonalne wyczerpanie, charakteryzuje się utratą energii, zaangażowania w pracę, brakiem planów do realizacji na przyszłość. Celem pracy była analiza potencjalnych czynników warunkujących wypalenie zawodowe fizjoterapeutów.
Materiał i metody. Badaniami objęto 102 fizjoterapeutów zatrudnionych w placówkach leczniczych na terenie województwa podkarpackiego. Narzędzie badawcze stanowił Kwestionariusz Wypalenia Zawodowego Christiny Maslach według polskiej adaptacji Pasikowskiego. Obliczono podstawowe miary statystyki opisowej. Do oceny różnic w przeciętnym poziomie cechy liczbowej w więcej niż dwóch populacjach zastosowano analizę wariancji ANOVA Kruskala-Wallisa. W przypadku stwierdzenia statystycznie istotnych różnic wykonano test post-hoc porównań wielokrotnych. Do oceny różnic w przeciętnym poziomie cechy liczbowej w dwóch populacjach zastosowano test U Manna-Whitney’a.
Wyniki. Stwierdzono istotnie wyższe wartości ogólnego wskaźnika wypalenia zawodowego u fizjoterapeutów w wieku 35-40 lat (p=0,0078), aktywnych zawodowo ponad 10 lat (p=0,0026) i nie podejmujących aktywności fizycznej pozazawodowej (p=0,0004). Wartości wskaźnika określającego poziom satysfakcji zawodowej były istotnie niższe u fizjoterapeutów nie uczestniczących w kształceniu podyplomowym (p=0,0388).
Wnioski. Istnieje potrzeba podejmowania działań ukierunkowanych na wsparcie emocjonalne pracowników i pomoc w rozwiązywaniu problemów. Należy zachęcać fizjoterapeutów do systematycznego podnoszenia kwalifikacji oraz propagować zasadę dbałości o własną kondycję psychofizyczną poprzez podejmowanie aktywności fizycznej pozazawodowej.

Słowa kluczowe:
wyczerpanie emocjonalne, depersonalizacja, satysfakcja zawodowa,  fizjoterapeuci


Abstract

Aim. Burnout, defined as mental and emotional exhaustion, is characterized by the loss of energy, commitment to work and the lack of plans for  the future. The aim of the study was to analyze the potential determinants of professional burnout in the physiotherapists.
Material and methods. The study included 102 physiotherapists employed at the health-care centers in Podkarpacie Region. The research tool was a Maslach Burnout Inventory (MBI) adapted in Polish by Pasikowski. Basic measures of descriptive statistics were calculated. Kruskal-Wallis’s ANOVA analysis of variance was applied to evaluate differences in average numerical properties in more than two populations. In case of statistically significant differences were found in several groups, post-hoc test of multiple comparisons was performed. The differences in average numerical properties in two populations test were evaluated by means of Mann-Whitney U test.
Results. A significantly higher overall rate of burnout in the physiotherapists at the age of 35-40 years old was found  (p=0.0078), who were professionally active for over 10 years (p=0.0026), and did not take non-professional physical activity (p=0.0004). The determination of the value of the indicator of job satisfaction was significantly lower in physiotherapists not participating in postgraduate education (p=0.0388).
Conclusions. There is a need to take action aimed at emotional support of the workers and help to solve problems. Physio-therapists should be encouraged to improve systematically their skills and to promote the principle of caring for their physical fitness through physical activity  and activities not connected with their profession.

Key words:
emotional exhaustion, depersonalization, job satisfaction, physiotherapists

Pobierz/Download Pobierz artykuł w j. angielskim/Download an English version