Streszczenie
Cele. Celem badania było zbadanie różnic płci w efektach techniki Graston (GT), techniki aktywnego uwalniania (ART) oraz rozciągania z wykorzystaniem proprioceptywnego torowania nerwowo-mięśniowego (PNF) na elastyczność mięśni kulszowo-goleniowych, ból, funkcję kończyn dolnych oraz funkcje fizyczne u pacjentów z chorobą zwyrodnieniową stawu kolanowego.
Materiały i metody. Przeprowadzono wieloośrodkowe, jednozaślepione randomizowane badanie kontrolowane, obejmujące 45 pacjentów w wieku powyżej 30 lat z chorobą zwyrodnieniową stawu kolanowego, losowo przydzielonych do trzech równych grup: Grupa A (GT), Grupa B (ART) i Grupa C (PNF). Każda grupa otrzymała 12 sesji fizjoterapii w okresie czterech tygodni (3 wizyty tygodniowo). Dane zbierano przed i po rehabilitacji, korzystając ze Skali Numerycznej Oceny Bólu, Testu Aktywnego Wyprostu Kolana, Skali Funkcji Kończyn Dolnych oraz Wskaźnika Choroby Zwyrodnieniowej Stawów Uniwersytetów Zachodniego Ontario i McMaster (WOMAC).
Wyniki. Stwierdzono statystycznie istotną interakcję między płcią a efektami techniki aktywnego uwalniania na funkcję kończyn dolnych (p < 0,001), gdzie mężczyźni (42,4 ± 2,2) wykazali większą poprawę niż kobiety (35,6 ± 6,6). Z kolei kobiety wykazały większą poprawę (p < 0,001) niż mężczyźni, gdy zastosowano techniki Graston i PNF.
Wnioski. Nie stwierdzono istotnych różnic między płciami w odniesieniu do GT, ART i PNF w zakresie bólu, elastyczności mięśni kulszowo-goleniowych oraz wyniku WOMAC. Mężczyźni wykazali jednak znacząco większą poprawę funkcji kończyn dolnych po zastosowaniu ART, natomiast kobiety uzyskały większą poprawę funkcji kończyn dolnych w porównaniu z mężczyznami po zastosowaniu GT i PNF.
Słowa kluczowe
technika aktywnego uwalniania, technika Graston, elastyczność mięśni kulszowo-goleniowych, choroba zwyrodnieniowa stawu kolanowego, proprioceptywne torowanie nerwowo-mięśniowe