Zastosowanie przezczaszkowej stymulacji prądem stałym w populacjach klinicznych i zdrowych

Małgorzata Wójcik, Přemysl Vlček, Danuta Lietz-Kijak, Eugen Kvašňák, Marcela Grünerová-Lippertová

Małgorzata Wójcik, Přemysl Vlček, Danuta Lietz-Kijak, Eugen Kvašňák, Marcela Grünerová-Lippertová – The use of transcranial direct current stimulation in clinical and healthy populations –  Fizjoterapia Polska 2025; 25(4); 242-244

DOI: https://doi.org/10.56984/8ZGA4312XAN

Streszczenie
Przezczaszkowa stymulacja prądem stałym (tDCS) jest szeroko badaną, nieinwazyjną techniką neuromodulacji, która wyłania się jako obiecujące podejście do regulacji pobudliwości korowej i modulacji funkcji mózgu. Działa poprzez dostarczanie stałego, prądu elektrycznego o niskim natężeniu za pomocą elektrod umieszczonych na skórze głowy, co zmienia potencjały błonowe neuronów i indukuje trwałe modyfikacje w plastyczności synaptycznej. Procedura tDCS jest nieinwazyjna i stosunkowo łatwa do przeprowadzenia, co sprawia, że znajduje zastosowanie w szerokim zakresie schorzeń klinicznych. Ta forma stymulacji jest często wykorzystywana w zaburzeniach neurologicznych i psychiatrycznych, ale znajduje także zastosowanie u osób zdrowych. Jej użycie w innych stanach klinicznych wydaje się również obiecujące ze względu na potencjał wspierania procesów zdrowienia.
Słowa kluczowe
przezczaszkowa stymulacja prądem stałym, neuromodulacja, pobudliwość korowa, funkcje mózgu, zastosowanie kliniczne, osoby zdrowe
Pobierz/Download/下載/Cкачиваете Pobierz bezpłatnie artykuł w j. angielskim

Wpływ indywidualnie dobranych podpiętek PORON, supinacji stopy i osiowego ustawienia kończyn dolnych na równowagę ciała – badanie wieloośrodkowe

Aleksandra Bitenc-Jasiejko, Anna Lubkowska, Ewa Stachowska, Krzysztof Konior, Alina Kirpichnikova, Marcelina Bitenc-Jasiejko, Małgorzata Barszczewska, Dominika Dachtera, Natalia Dąbrowska, Kinga Gonta, Patrycja Janta, Joanna Jarosławska, Beata Klus, Tomasz Kowalik, Marta Krysiak, Wojciech Kuliczkowski, Tomasz Kupc, Aneta Mandrosa, Rafał Michalski, Anna Morzyńska, Rafał Mosur, Natalia Pachulska, Dawid Paradziński, Izabela Plewa, Klaudia Stankowska, Marta Stelmaszczyk, Anna Szewczyk, Marta Szewczyk, Damian Szyguła, Marzena Tuszkowska, Magdalena Walasek, Anna Walińska, Mariola Wawełczyk-Polotzek, Barbara Wrocławska, Krystiana Kijak, Danuta Lietz-Kijak

 

Aleksandra Bitenc-Jasiejko et al. – The impact of individually selected PORON heel lifts, foot supination, and limb axial alignment on body balance – a multicenter study –  Fizjoterapia Polska 2025; 25(2); 317-331

DOI: https://doi.org/10.56984/8ZG00E1CVPM

Streszczenie
Środek nacisku (COP) na stopach jest kluczowym parametrem dostarczającym informacji o równowadze strukturalnej i posturalnej. Zaburzenia tego wzorca powodują lub odzwierciedlają dysfunkcje w rozkładzie napięcia w obrębie ciała. Zaburzenia postawy, które objawiają się przesunięciem środka ciężkości w płaszczyźnie strzałkowej, prowadzą do wielosegmentowych zaburzeń ergonomicznych układu mięśniowo-szkieletowego, skutkujących kompensacjami, bólem oraz – z czasem – przeciążeniami strukturalnymi i deformacjami. Wczesne wykrycie zaburzeń obciążenia w kierunku przednio-tylnym oraz ich korekcja mają duże znaczenie w profilaktyce i leczeniu zaburzeń układu mięśniowo-szkieletowego.
Cel. Ocena wpływu indywidualnie dobranych podpiętek PORON oraz korekcji kończyn dolnych w płaszczyźnie poprzecznej na równowagę ciała.
Metody. Badaniem objęto 96 uczestników (n = 100%), w tym 62 kobiety (nf% = 64,58%) i 34 mężczyzn (nm%=35,42%) w wieku od 15 do 80 lat. Średnia masa ciała uczestników wynosiła 75 kg (SD = 18,244), średni wzrost 1,705 m (SD = 0,093), a średnie BMI 24,81 (SD = 5,009). Kryteria wykluczenia. Osoby z rozpoznanymi istotnymi deformacjami stóp i kończyn dolnych lub schorzeniami znacząco wpływającymi na równowagę ciała. Badanie pedobarograficzne (EPS R2) przeprowadzono w pozycji stojącej na boso. Każdy test trwał 20 sekund, z częstotliwością próbkowania 1 ms (20 000 próbek na test). Badanie obejmowało cztery próby: próba 0 w swobodnym staniu, próba 1 z podpiętką PORON 3 mm, próba 2 z podpiętką 6 mm i próba 3 z korekcją kończyny dolnej w płaszczyźnie poprzecznej (rotacja).
Wyniki. Badanie wykazało istotny wpływ zastosowania niskiej odciążającej podpiętki PORON na wyrównanie rozkładu nacisku w kierunku przednio-tylnym na stopach.
Mediana niedociążenia pięty w próbie kontrolnej (bez korekcji) wynosiła −7,05% (rozstęp międzykwartylowy [−11,1%; −1,2%]). Największą zmianę zaobserwowano przy podpiętce 6 mm (−3,0%; [−7,2%; +3,0%]). Test istotności statystycznej Kruskala-Wallisa wykazał istotne różnice pomiędzy próbami (χ²[3] = 15,47, p = 0,001). Test sumy rang Wilcoxona wykazał istotną różnicę między próbą 0 a próbą 2 (p=0,001) oraz między próbą 0 a próbą 3 (p = 0,036). Różnica między próbą 0 a próbą 1 była bliska istotności (p = 0,054). Nie stwierdzono istotnego wpływu interwencji na rozkład nacisku w kierunku bocznym (prawo-lewo) (χ²[3] = 0,87, p = 0,834). Analiza 10 parametrów równowagi wykazała istotne różnice tylko w zakresie parametrów opisujących oscylacje ciała w płaszczyźnie strzałkowej. Kąt COP–barycentrum stóp istotnie się zmniejszył (χ²[3] = 15,01, p = 0,002), natomiast średnia odległość COP wzdłuż osi Y istotnie wzrosła (χ²[3] = 10,01, p = 0,018).
Wnioski. W przypadku zaburzeń postawy powodujących przesunięcie środka ciężkości do przodu i zaburzenie równowagi w płaszczyźnie strzałkowej zastosowanie podpiętek PORON jest uzasadnione. Materiał PORON zastosowany w badaniu jest materiałem odciążającym o twardości około 15 Shore, a zastosowane interwencje były znacznie mniejsze niż te opisywane w poprzednich badaniach – rozwiązania te zmniejszają niepożądane skutki podwyższenia pięty, zwiększając jednocześnie komfort i dopasowanie do obuwia.
Ręczna korekcja kończyny dolnej w płaszczyźnie poprzecznej również pozytywnie wpływa na równowagę COP w kierunku przednio-tylnym, przesuwając rozkład masy ciała ku tyłowi. Połączenie odciążenia pięty i korekcji nadmiernej pronacji stopy znacząco wpływa na odciążenie przodostopia, poprawę ergonomii postawy stojącej i reedukację posturalną z pozycji pochylonej do przodu.
Analiza statystyczna. Analizy statystyczne przeprowadzono przy użyciu programu R w wersji 4.3.0 (The R Foundation for Statistical Computing, Wirtschaftsuniversität Wien, Wiedeń, Austria). Ze względu na istotną nienormalność rozkładu zmiennych w badanych próbach zastosowano test Kruskala-Wallisa. Do porównań między próbami zastosowano test sumy rang Wilcoxona (znany także jako test Manna–Whitneya–Wilcoxona) z korekcją Bonferroniego dla wielokrotnych porównań. Wyniki uznawano za istotne statystycznie przy p<0,05.
Słowa kluczowe
podpiętki PORON, równowaga posturalna, supinacja stopy, rozkład ciśnienia przód-tył
Pobierz/Download/下載/Cкачиваете Pobierz bezpłatnie artykuł w j. angielskim

Wpływ krioterapii miejscowej na zmianę temperatury stawu skokowego u osób z przewlekłą jego niestabilnością

Bartosz Pańczyszak, Katarzyna Bogacz, Łukasz Mączka, Danuta Lietz-Kijak, Jacek Łuniewski, Anna Szczegielniak, Jan Szczegielniak

 

Bartosz Pańczyszak et al. – The effect of local cryotherapy on temperature changes in the ankle joint in individuals with chronic ankle instability –  Fizjoterapia Polska 2025; 25(2); 172-177

DOI: https://doi.org/10.56984/8ZG00E1ON2V

Streszczenie
Cel Pracy. Celem niniejszej pracy jest ocena wpływu krioterapii miejscowej na zmianę temperatury stawu skokowego. Dodatkowo oceniono subiektywnie funkcję tego stawu u osób z przewlekłą niestabilnością oraz u osób zdrowych.
Materiał i metody. Grupa z przewlekłą niestabilnością stawu skokowego (CAI) liczyła 10 osób, natomiast zdrowa grupa kontrolna 22. W obydwu grupach temperaturę stawu skokowego badano w 4 punktach czasowych: 10 minut przed badaniami, bezpośrednio przed krioterapią, natychmiast po krioterapii, oraz 10 minut po zabiegu. Stan funkcjonalny stawu skokowego oceniano przy pomocy kwestionariusza FADI-Q.
Wyniki. Najniższą temperaturę zarejestrowano na ścięgnie Achillesa podczas pierwszego pomiaru, a grupa z CAI wykazała wyższą temperaturę ścięgna Achillesa przed rozpoczęciem badań. Grupa eksperymentalna uzyskała niższe wyniki w teście FADI-Q niż grupa kontrolna.
Wnioski.
1. Grupa z CAI wykazała wyższą temperaturę przyczepu końcowego ścięgna Achillesa przed rozpoczęciem badań.
2. Po 10 dniach od zabiegu temperatura skóry nie wróciła do wartości początkowej
3. Kwestionariusz FADI-Q wykazał, że grupa z przewlekłą niestabilnością stawu skokowego oceniła gorzej swój stan funkcjonalny.
Słowa kluczowe
stan funkcjonalny, jakość życia, osoby starsze, opieka instytucjonalna
Pobierz/Download/下載/Cкачиваете Pobierz bezpłatnie artykuł w j. angielskim

Skuteczność synergii skrajnie niskoczęstotliwościowego pola elektromagnetycznego i światła LED o wysokiej energii w leczeniu przewlekłego przerostowego zapalenia zatok – opis przypadku

Ewa Szram, Magdalena Sroczyk-Jaszczyńska, Helena Gronwald, Piotr Skomro, Norbert Szram, Danuta Lietz-Kijak

Ewa Szram, Magdalena Sroczyk-Jaszczyńska, Helena Gronwald, Piotr Skomro, Norbert Szram, Danuta Lietz-Kijak – The effectiveness of the synergy of very low-frequency electromagnetic field and high-energy LED light in the treatment of chronic hypertrophic sinusitis – a case report –  Fizjoterapia Polska 2024; 24(3); 249-255

DOI: https://doi.org/10.56984/8ZG020AC5Q

Streszczenie:
Połączenie skrajnie niskoczęstotliwościowego pola elektromagnetycznego (ELF-EMF) oraz promieniowania światła LED wykazuje działanie stymulujące regenerację tkanek, właściwości przeciwzapalne oraz łagodzenie bólu. Terapia ta okazała się skuteczna w leczeniu różnych schorzeń w różnych dziedzinach medycyny. Tomografia komputerowa wiązki stożkowej (CBCT) zapewnia precyzyjne trójwymiarowe obrazowanie struktur kostnych i tkanek miękkich, co jest korzystne przy diagnozowaniu i leczeniu zapalenia zatok. Zmniejszone promieniowanie jonizujące sprawia, że jest ona bezpieczniejsza dla pacjentów w porównaniu z konwencjonalną tomografią komputerową. Celem niniejszego badania była ocena skuteczności zintegrowanej fizjoterapii ELF-EMF i LED, ocenianej klinicznie i radiologicznie za pomocą CBCT, w leczeniu przewlekłego przerostowego zapalenia zatok – opis przypadku. Zintegrowana terapia została zastosowana u 68-letniego pacjenta z przewlekłym, okresowo zaostrzającym się przerostowym zapaleniem zatok, po wielu latach leczenia farmakologicznego i chirurgicznego. Po terapii zaobserwowano znaczną redukcję obrzęku błony śluzowej zatok, co potwierdziły wyniki CBCT. Poprawa kliniczna była wyraźna i znacznie poprawiła jakość życia pacjenta. Konieczna jest dalsza obserwacja i monitorowanie w celu lepszego zrozumienia skuteczności tej fizykoterapii w leczeniu infekcji zatok w różnych przypadkach klinicznych. Zintegrowane podejście wydaje się obiecujące w poprawie wyników leczenia pacjentów.

Słowa kluczowe:
terapia światłem LED, choroby zatok, tomografia komputerowa wiązki stożkowej (CBCT), tomografia wolumetryczna, skrajnie niskoczęstotliwościowe pole elektromagnetyczne (ELF-EMF)

Pobierz/Download/下載/Cкачиваете Pobierz bezpłatnie artykuł w j. angielskim

Wpływ manipulacji HVLA na statyczne i dynamiczne parametry posturalne – studium przypadku pacjenta z zablokowanym stawem szczytowo-potylicznym

Przemysław Malich, Aleksandra Bitenc-Jasieńko, Agata Pasternak, Adrian Westfal, Helena Gronwald, Karina Kijak, Krzysztof Gronwald, Krzysztof Konior, Danuta Lietz-Kijak

Przemysław Malich, Aleksandra Bitenc-Jasieńko, Agata Pasternak, Adrian Westfal, Helena Gronwald, Karina Kijak, Krzysztof Gronwald, Krzysztof Konior, Danuta Lietz-Kijak – The effect of HVLA manipulation on static and dynamic postural parameters – a case study of a patient with a blocked atlanto-occipital transition –  Fizjoterapia Polska 2024; 24(1); 215-225

DOI: https://doi.org/10.56984/8ZG2EF8t5I

Streszczenie
Cel. Celem badania było ocena wpływu manipulacji HVLA (wysoka prędkość, niska amplituda) na rozkład sił, ciśnienie i równowagę u osób z blokadą stawu szczytowo-potylicznego, ze szczególnym uwzględnieniem popraw po terapii.
Metody badawcze. Funkcjonalność i parametry posturalne przed i po terapii HVLA oceniano za pomocą testów diagnostycznych (kompresja kręgosłupa szyjnego, test Spurlinga, de Kleyna) oraz pedobarografii (używając maty EPS/R2 i oprogramowania BIOMECH STUDIO).
Wyniki. Wstępna diagnoza wykazała znaczące zaburzenia w rozkładzie sił, równowadze i chodzie. Poprawy po terapii HVLA obejmowały:
1. Zrównoważone obciążenie przedniej części stopy podczas stania, z obniżeniem procentowego udziału obciążenia pięty.
2. Poprawa globalnego rozkładu ciśnienia ciała, z wyraźnym zmniejszeniem ciśnienia po stronie lewej ciała.
3. Zwiększenie zakresów oscylacji ciała w płaszczyźnie przednio-tylnej i bocznej, z obniżeniem stosunku odległości między skrajnymi odchyleniami do powierzchni odchylenia oraz zmniejszeniem średniej prędkości przemieszczeń.
4. Normalizacja kąta abdukcji prawej stopy, bez znaczącej zmiany kąta odwiedzenia lewej stopy.
5. Niewielkie poprawy w indeksie sklepienia stopy (AI) oraz średnim ciśnieniu stopy podczas chodu, z minimalnymi zmianami w maksymalnym ciśnieniu stopy podczas chodu.
Wnioski. Manipulacja HVLA znacząco poprawia parametry równowagi statycznej, ale wykazuje minimalne poprawy w parametrach chodu. Wskazuje to na złożoną relację między blokadą stawu szczytowo-potylicznego a zaburzeniami posturalnymi, sugerując potrzebę dalszych badań w celu zbadania związku między wadami postawy a blokadą przejścia szczytowo-potylicznego oraz wpływu tych blokad na zmiany posturalne.
Słowa kluczowe
blokada stawu szczytowo-potylicznego, manipulacja HVLA, zaburzenia posturalne, poprawa równowagi, pedobarografia
Pobierz/Download/下載/Cкачиваете Pobierz bezpłatnie artykuł w j. angielskim

Ocena skuteczności rehabilitacji u pacjentów z POChP w ramach projektu „PulmoRehab – dostęp do usług zdrowotnych poprzez spersonalizowany system opieki nad pacjentami z POChP, który obejmuje zdalny monitoring i telerehabilitację opartą na metodach sztucznej inteligencji”

Katarzyna Bogacz, Anna Szczegielniak, Łukasz Czekaj, Andrzej Jarynowski, Robert Kitłowski, Stanisław Maksymowicz, Danuta Lietz-Kijak, Bartosz Pańczyszak, Jacek Łuniewski, Edyta Krajczy, Mirosław Lenczuk, Jacek Sahajdak, Krzysztof Kassolik, Szymon Kaliciński, Jan Szczegielniak

 

Katarzyna Bogacz, Anna Szczegielniak, Łukasz Czekaj et al – Assessment of rehabilitation effectiveness in patients with COPD as part of the project “PulmoRehab – Access to healthcare services through a personalized care system for patients with COPD, including remote monitoring and tele-rehabilitation based on Artificial Intelligence methods” –  Fizjoterapia Polska 2024; 24(1); 6-11

DOI: https://doi.org/10.56984/8ZG2EF8D9D

Streszczenie
Wstęp. W ramach projektu “PulmoRehab – dostęp do usług zdrowotnych poprzez spersonalizowany system opieki nad pacjentami z POChP, obejmujący zdalny monitoring oraz tele-rehabilitację na bazie metod sztucznej inteligencji”, SP ZOZ Szpital Specjalistyczny MSWiA w Głuchołazach i 10 partnerów przeprowadziło badania nad telerehabilitacją osób cierpiących na przewlekłą obturacyjną chorobę płuc (POChP). Program telerehabilitacji, oparty na spersonalizowanym podejściu i technologii, umożliwiał pacjentom korzystanie z terapii w domu lub dogodnym miejscu. Projekt miał na celu zmniejszenie nierówności społecznych w opiece zdrowotnej poprzez zdalny dostęp do usług zdrowotnych dla pacjentów z POChP.
Materiał i metody badań. Badania obejmowały 80 chorych w wieku od 50 do 76 lat, hospitalizowanych w SP ZOZ Szpitalu Specjalistycznym MSWiA w Głuchołazach im.  Św. Jana Pawła II, spełniających określone kryteria. Kwalifikacja do programu telerehabilitacji uwzględniała ocenę tolerancji wysiłkowej, duszności, zmęczenia, czynności wentylacyjnej płuc i saturacji. Program obejmował ćwiczenia dostosowane do indywidualnych potrzeb pacjentów.
Wyniki badań. Analiza wyników przeprowadzona za pomocą oprogramowania XLSTAT 2021.2.2 wykazała istotne statystycznie różnice między wartościami spirometrycznymi przed a po rehabilitacji. Podobnie znacząca poprawa została zauważona w wynikach testu 6MWT oraz saturacji krwi. Program telerehabilitacji wykazał się skutecznością w poprawie parametrów zdrowia oddechowego pacjentów z POChP.
Wnioski.
1. Program telerehabilitacji wpływa na poprawę czynności wentylacyjnej płuc  u osób z POChP. Redukuje uczucie duszności, zmniejsza zmęczenie, poprawia SpO2 i zwiększa tolerancję wysiłku, co dowodzi korzystnych efektów zastosowanej rehabilitacji.
2. Uzyskane wyniki zachęcają do przeprowadzenia dalszych badań na reprezentatywnej grupie z zastosowaniem randomizacji.
Słowa kluczowe:
telerehabilitacja, POChP
Pobierz/Download/下載/Cкачиваете Pobierz bezpłatnie artykuł w j. angielskim i j. polskim

Zmiany w równowadze ciała spowodowane narażeniem na urazy – badania wieloośrodkowe

Aleksandra Bitenc-Jasiejko, Krzysztof Konior, Anna Walińska, Kinga Gonta, Elżbieta Szkiler, Milena Kraft, Alina Kirpichnikova, Karolina Trąbska, Anna Parus, Tomasz Kupc, Malwina Waleryn-Sagun, Anna Szadkowska, Rafał Mosur, Kamila Mosur, Damian Szyguła, Nicola Książek, Małgorzata Barszczewska, Patrycja Janta, Aneta Mandrosa, Joanna Jarosławska, Klaudia Smolińska, Marta Szewczyk, Agnieszka Byszewska, Anna Morzyńska, Marzena Tuszkowska, Barbara Wrocławska-Tuszkowska, Marek Gapiński, Tomasz Kowalik, Karolina Adamska, Katarzyna Pawliwiec, Jan Głodowski, Konrad Kijak, Małgorzata Kowacka, Danuta Lietz-Kijak

Aleksandra Bitenc-Jasiejko, Krzysztof Konior, Danuta Lietz-Kijak et al – Changes in body balance due to exposure to trauma – multi-center studies. Fizjoterapia Polska 2023; 23(5); 313-326

DOI: https://doi.org/10.56984/8ZG20Bb3T

Streszczenie
Cel. Celem badania było ocenienie wpływu doświadczonego przez osobę zdarzenia traumatycznego na równowagę posturalną i biomechaniczne parametry chodu.
Metodologia badania. Badanie objęło 31 osób (n = 100%), w tym 22 kobiety (nk% = 70.97%) i 9 mężczyzn (nm% = 29.03), w wieku 29-60 lat. Z badania wykluczono osoby z chorobami i dysfunkcjami wpływającymi na równowagę ciała i wzorzec chodu.
Testy równowagi i chodu przeprowadzono przy użyciu pedobarografii (pedobarograf mod. EPS R2, oprogramowanie Biomech Studio v2). Test równowagi przeprowadzano w pozycji stojącej, przez 20 sekund, z próbkowaniem co 1 ms (milisekundę) – liczba próbek podczas jednego testu wynosi 20,000. Testy oceny równowagi i chodu przeprowadzono dwukrotnie. Test I obejmował testowanie w neutralnych warunkach, Test II obejmował testowanie w warunkach, w których osoba była narażona na doświadczone w przeszłości przez siebie zdarzenie traumatyczne (tzw. ekspozycja na “doświadczone traumy”).
Wyniki. Uzyskane wyniki badań wpływu ekspozycji na doświadczone traumy na równowagę ciała podczas stania wykazały istotne różnice w wahaniach ciała w najważniejszych parametrach oceny stabilometrycznej.
Uzyskane wyniki badań wpływu ekspozycji na traumę na chód osoby nie wykazały istotnych różnic między testem w neutralnych warunkach a testem podczas ekspozycji.
Wnioski. (1) Ekspozycja na doświadczone przez osobę traumy znacząco wpływa na równowagę ciała w pozycji stojącej. (2) Badania nie wykazały wpływu ekspozycji na doświadczone traumy na chód osoby w zakresie czasu kontaktu stóp z podłożem oraz na wartości maksymalnego i średniego ciśnienia; Obszar płaszczyzny, na której stopy są umieszczone na podłożu, zmienia się znacząco przed i po ekspozycji na doświadczone traumy. (3) W badaniach wpływu traumy na postawę ciała należy uwzględnić szczegółowe wyniki badań zakresu fluktuacji COP w każdej płaszczyźnie – badanie wykazało, że analiza tylko średnich wyników może znacząco wskazywać błędny wynik w ocenie równowagi ciała.

Słowa kluczowe
stres, trauma, PTSD, równowaga ciała, chód, stabilometria, pedobarografia

Pobierz/Download/下載/Cкачиваете Pobierz bezpłatnie artykuł w j. angielskim

Zastosowanie fizjoterapeutycznej terapii ozonowej w chorobach przyzębia i błony śluzowej jamy ustnej – przegląd literatury wsparty własnymi obserwacjami

Diana Masłyk, Małgorzata Mazurek-Mocho, Izabela Barczyk, Natalia Walczuk, Angelika Rusińska, Natalia Sadowska, Maria Pawlak, Michał Rojewski, Danuta Lietz-Kijak

Diana Masłyk, Małgorzata Mazurek-Mocho, Izabela Barczyk, Natalia Walczuk, Angelika Rusińska, Natalia Sadowska, Maria Pawlak, Michał Rojewski, Danuta Lietz-Kijak – The usage of physiotherapeutic ozone therapy in periodontal and oral mucosal diseases – a review of the literature, supported by own observations. Fizjoterapia Polska 2023; 23(5); 197-204

DOI: https://doi.org/10.56984/8ZG20B4l4

Streszczenie
Wprowadzenie. Stosowanie innowacyjnych metod terapeutycznych w dziedzinie stomatologii jest stale badane w celu znalezienia skutecznych i bezpiecznych strategii leczenia chorób przyzębia i błony śluzowej jamy ustnej. W ostatnich latach terapia ozonowa stała się przedmiotem wzmożonego zainteresowania ze względu na potencjalne korzyści w terapii dentystycznej. Ozon, trójtlen, zyskał uznanie jako alternatywna forma terapii, która może wpłynąć na zmiany patologiczne w jamie ustnej dzięki swoim właściwościom antybakteryjnym i przeciwgrzybiczym.
Cel badania. Celem tego przeglądu literatury jest ocena skuteczności terapii ozonowej w leczeniu stomatologicznym, ze szczególnym uwzględnieniem wpływu na choroby przyzębia i błony śluzowej jamy ustnej, a także regenerację tkanek i redukcję mikroorganizmów patogennych w jamie ustnej.
Materiały i metody. Przeprowadzono systematyczny przegląd międzynarodowej literatury opublikowanej między 2000 a 2023 rokiem. Analiza obejmowała bazy danych elektronicznych, takie jak PubMed, Google Scholar i EBSCO, z zamiarem zebrania i przeanalizowania wyników badań. Wybór prac naukowych dokonano, biorąc pod uwagę różnorodność tematów, rygor metodologiczny i przestrzeganie zasad etyki badawczej. W celu zidentyfikowania publikacji, które spełniały ustalone kryteria selekcji, wykorzystano wieloetapowy proces oceny, poddając wybrane prace krytycznej ocenie.
Wnioski. Stosowanie terapii ozonowej to obszerny obszar badań naukowych, podlegający ciągłej analizie, gdzie wyniki nie zawsze są jednomyślne. W ostatnich latach odnotowano znaczące zaangażowanie ozonu (O3) w dziedzinie periodontologii i innych dyscyplinach stomatologicznych. Efekty ozonu i jego potencjał terapeutyczny są przedmiotem szczegółowych badań naukowych mających na celu zrozumienie mechanizmów biologicznych i potwierdzenie skuteczności tej formy terapii.
Słowa kluczowe: ozon; terapia ozonowa; zastosowania terapeutyczne; utleniacze; dezynfekcja stomatologiczna; medycyna jamy ustnej; fizjoterapia w stomatologii, choroby przyzębia, choroby błony śluzowej jamy ustnej

Słowa kluczowe
ozon, terapia ozonowa, zastosowania terapeutyczne, utleniacze, dezynfekcja stomatologiczna, medycyna jamy ustnej, fizjoterapia w stomatologii, choroby przyzębia, choroby błony śluzowej jamy ustnej

Pobierz/Download/下載/Cкачиваете Pobierz bezpłatnie artykuł w j. angielskim

Współpraca między fizjoterapeutą a dentystą w leczeniu pacjenta z zaburzeniami funkcjonalnymi układu żucia – badanie ankietowe

Marta Grzegocka, Małgorzata Marjańska, Małgorzata Kowacka, Konrad Kijak, Helena Gronwald, Piotr Skomro, Adam Andrzej Garstka, Danuta Lietz-Kijak

Marta Grzegocka, Małgorzata Marjańska, Małgorzata Kowacka, Konrad Kijak, Helena Gronwald, Piotr Skomro, Adam Andrzej Garstka, Danuta Lietz-Kijak – The cooperation between physiotherapist and dentist in treatment of patient with functional disorders of the masticatory system – questionnaire survey. Fizjoterapia Polska 2023; 23(5); 69-74

DOI: https://doi.org/10.56984/8ZG20Bm5D

Streszczenie
Wprowadzenie. Doświadczenia zdobyte przez dentystów i fizjoterapeutów w dziedzinie dysfunkcji narządu żucia w stosunku do całego ciała potwierdzają przekonanie, że problem zaburzeń motoryki narządu żucia nie jest problemem lokalnym. Dlatego leczenie tego typu chorób nie powinno ograniczać się tylko do rekonstrukcji statycznej i dynamicznej okluzji przy użyciu metod konserwatywnych, ortodontycznych czy protetycznych, pomijając odpowiednią mobilizację łańcuchów mięśniowo-szkieletowych, powięziowych, osteoartycznych związanych z odcinkiem szyjnym i dalszymi odcinkami kręgosłupa. Ograniczenie diagnozy i terapii zaburzeń funkcjonalnych tylko do elementów układu stomatognatycznego może generować jeszcze większe dolegliwości i choroby u pacjenta.
Szeroki zakres objawów związanych z układem stomatognatycznym, powodujących nieprzyjemny ból i zaburzenia emocjonalne, skłania pacjentów do szukania pomocy u wielu specjalistów, w tym: laryngologa, neurologa czy fizjoterapeuty. Pacjent ma szansę wyleczyć te problemy zdrowotne, pod warunkiem, że cały zespół rehabilitacyjny współpracuje: dentysta, fizjoterapeuta, psycholog i logopeda specjalizujący się w dysfunkcjach układu żucia.
Cel badania. Celem badania było określenie potrzeb nawiązania współpracy między fizjoterapeutą a dentystą w leczeniu pacjentów z zaburzeniami funkcjonalnymi układu żucia.
Materiał i metody. Badanie przeprowadzono wśród 28 fizjoterapeutów z województwa zachodniopomorskiego. Narzędziem diagnostycznym był kwestionariusz wywiadu zawierający szereg pytań dotyczących warunków i jakości nawiązywania współpracy z dentystą w zarządzaniu pacjentami kierowanymi na zabiegi fizjoterapeutyczne w celu leczenia zaburzeń w układzie stomatognatycznym.
Wnioski. Istniejące metody fizjoterapeutyczne skracają czas trwania choroby, np. poprzez masaże, terapię manualną (terapia punktów spustowych, mobilizacje, postizometryczne relaksacje mięśni), zabiegi fizykalne (ultradźwięki, laser biostymulujący, krioterapia, terapia światłem, pole magnetyczne) oraz ćwiczenia (relaksacja, stabilizacja, propriocepcja), które pacjent wykonuje pod nadzorem terapeuty, a następnie samodzielnie w domu. Osiągnięcie pozytywnych efektów w leczeniu pacjentów z zaburzeniami stomatognatycznymi wymaga stałej współpracy między dentystą a fizjoterapeutą. Tylko kompleksowe, holistyczne podejście diagnostyczno-terapeutyczne jest warunkiem skutecznego leczenia.

Słowa kluczowe
fizjoterapeuta, dentysta, układ żucia

Pobierz/Download/下載/Cкачиваете Pobierz bezpłatnie artykuł w j. angielskim

Wpływ manipulacji HVLA górnych kręgów szyjnych na parametry równowagi statycznej i dynamicznej u zdrowych dorosłych – systematyczny przegląd literatury

Przemysław Malich, Agata Pasternak, Danuta Lietz-Kijak, Aleksandra Bitenc-Jasiejko, Piotr Skomro, Konrad Kijak, Małgorzata Kowacka, Zbigniew Śliwiński


Przemysław Malich, Agata Pasternak, Danuta Lietz-Kijak, Aleksandra Bitenc-Jasiejko, Piotr Skomro, Konrad Kijak, Małgorzata Kowacka, Zbigniew Śliwiński – Effects of upper cervical HVLA manipulation on static and dynamic balance parameters in healthy adults – a systematic literature review. Fizjoterapia Polska 2023; 23(3); 210-220

DOI: https://doi.org/10.56984/8ZG1436RB

Wprowadzenie. Równowaga to skomplikowane pojęcie, które dotyczy nie tylko zadań z ograniczoną bazą wsparcia, ale także codziennych czynności wymagających od nas utrzymania stałej pozycji. Tak, jak szerokie jest samo pojęcie, mechanizmy utrzymania równowagi są również złożone i opierają się na informacjach odbieranych z wielu obszarów ciała i narządów.
Cel. Celem tego systematycznego przeglądu literatury jest analiza, czy manipulacja HVLA zablokowanego segmentu C0-C1 może wpływać na parametry równowagi statycznej i dynamicznej u zdrowych dorosłych.
Metody. Na podstawie dostępnej literatury, uzyskanej za pomocą baz danych PubMed, Google Scholar, Scopus, EBSCO, przeprowadzono szczegółowe wyszukiwanie literatury elektronicznej w latach 2010–2023. Odpowiednie badania zostały wybrane według kryteriów włączenia i wykluczenia, używając słów kluczowych: równowaga statyczna, równowaga dynamiczna, manipulacja, HVLA. Spośród 114 prac 82 zostały wybrane do wstępnego procesu recenzji. Dwadzieścia badań eksperymentalnych zostało wybranych do ostatecznej analizy.
Wyniki. Spośród 20 przeanalizowanych publikacji 14 badania dotyczyło wpływu manipulacji HVLA na parametry równowagi. W większości przypadków grupy badane składały się z osób bez dysfunkcji ani zastrzeżeń i/lub osób z bólem szyi. Najczęściej badanym parametrem była równowaga statyczna w pozycji stojącej: 17 z 20 publikacji. Dla kręgosłupa szyjnego 50% badań wykazało znaczącą poprawę w badanych parametrach w ocenie natychmiastowej, podczas gdy w ocenie odroczonej liczba znacząco pozytywnych wyników była taka sama jak liczba wyników bez wpływu na równowagę. W analizie podzbioru badań obejmujących tylko pacjentów bezobjawowych zaobserwowano częściowe lub znaczące pozytywne efekty zarówno w ocenie natychmiastowej, jak i odroczonej.
Wnioski. Nie byliśmy w stanie zidentyfikować badań, które dostarczyłyby jednoznacznej odpowiedzi na pytanie badawcze. Na podstawie publikacji uwzględnionych w przeglądzie można przypuszczać, że manipulacja HVLA w regionie szyjnym ma potencjał wpływania na równowagę u zdrowych dorosłych, jednak liczba dostępnych badań jest zbyt mała, aby wyciągnąć ostateczne wnioski. Dalsze badania w tym zakresie są zatem uzasadnione.
Słowa kluczowe
równowaga statyczna, równowaga dynamiczna, manipulacja, HVLA, podoskop
Pobierz/Download/下載/Cкачиваете Pobierz bezpłatnie artykuł w j. angielskim

1 2 3